FULL EXAM PREPARATION TOPPERS ADDA APP Test Series & Courses

рднाрд░рддीрдп рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЖंрджोрд▓рди: рдПрдХ рд╡िрд╕्рддृрдд рдЕрдз्рдпрдпрди рдЧाрдЗрдб

рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ंрдЧ्рд░ाрдо рдХी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдШрдЯрдиाрдУं, рд╡्рдпрдХ्рддिрдд्рд╡ों рдФрд░ рд╕ंрд╡ैрдзाрдиिрдХ рд╕ुрдзाрд░ों рдХा рд╕ंрдкूрд░्рдг рд╕ंрдХрд▓рди।

рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╡ैрдЪाрд░िрдХ рдПрд╡ं рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рддрде्рдп

1. рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рд╡ाрдж рдХा рдЙрджрдп (рдирд░рдордкंрдеी рдФрд░ рдЧрд░рдордкंрдеी)

  • рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рд╡ाрджी (1885-1905): рдЗрди्рд╣ें 'рдирд░рдордкंрдеी' рдХрд╣ा рдЬाрддा рдеा। рдЗрди्рд╣ोंрдиे рд╕ंрд╡ैрдзाрдиिрдХ рд╕ुрдзाрд░ों рдФрд░ рдпाрдЪिрдХाрдУं рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдм्рд░िрдЯिрд╢ рд╢ाрд╕рди рдХी рдиैрддिрдХ рдиींрд╡ рдХो рдХрдордЬोрд░ рдХिрдпा।
  • рдЧрд░рдордкंрдеी рдиेрддृрдд्рд╡: рдЗрд╕ рдЧुрдЯ рдиे рдм्рд░िрдЯिрд╢ рд╢ाрд╕рди рд╕े рдкूрд░्рдг рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рдХी рдоांрдЧ рдХी। рдЗрд╕рдоें 'рд▓ाрд▓, рдмाрд▓, рдкाрд▓' (рд▓ाрд▓ा рд▓ाрдЬрдкрдд рд░ाрдп, рдмाрд▓ рдЧंрдЧाрдзрд░ рддिрд▓рдХ, рдмिрдкिрди рдЪंрдж्рд░ рдкाрд▓) рдФрд░ рдЕрд░рдмिंрджो рдШोрд╖ рдк्рд░рдоुрдЦ рдеे।
  • рдП.рдУ. рд╣्рдпूрдо: рднाрд░рддीрдп рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдХे рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдеे, рд▓ेрдХिрди рд╡े рдЧрд░рдордкंрдеी рд╡िрдЪाрд░рдзाрд░ा рд╕े рдирд╣ीं рдЬुрдб़े рдеे।

2. рдк्рд░рдоुрдЦ рд╕рдд्рдпाрдЧ्рд░рд╣ рдФрд░ рдЖंрджोрд▓рди

  • рдЕрд╕рд╣рдпोрдЧ рдЖंрджोрд▓рди (1920-1922): рдЬрд▓िрдпाँрд╡ाрд▓ा рдмाрдЧ рдирд░рд╕ंрд╣ाрд░ рдХे рд╡िрд░ोрдз рдоें рдЧांрдзीрдЬी рдиे рдЗрд╕े рд╢ुрд░ू рдХिрдпा। рд╕िрддंрдмрд░ 1920 рдХे рдХрд▓рдХрдд्рддा рд╡िрд╢ेрд╖ рд╕рдд्рд░ рдоें рдЗрд╕рдХा рдк्рд░рд╕्рддाрд╡ рдЕрдкрдиाрдпा рдЧрдпा। рдЪौрд░ी-рдЪौрд░ा рдХी рдШрдЯрдиा рдХे рдХाрд░рдг рдЗрд╕े рд╡ाрдкрд╕ рд▓े рд▓िрдпा рдЧрдпा।
  • рдЦिрд▓ाрдлрдд рдЖंрджोрд▓рди: рдпрд╣ рдк्рд░рдердо рд╡िрд╢्рд╡ рдпुрдж्рдз рдХे рдмाрдж рддुрд░्рдХी рдХे рдЦрд▓ीрдлा рдХे рд╕ाрде рд╣ुрдП рдЕрди्рдпाрдп рдХे рд╡िрд░ोрдз рдоें рднाрд░рддीрдп рдоुрд╕рд▓рдоाрдиों рдж्рд╡ाрд░ा рд╢ुрд░ू рдХिрдпा рдЧрдпा рдеा।
  • рдмाрд░рдбोрд▓ी рд╕рдд्рдпाрдЧ्рд░рд╣ (1928): рдЗрд╕рдХा рд╕рдлрд▓ рдиेрддृрдд्рд╡ рд╡рд▓्рд▓рднрднाрдИ рдкрдЯेрд▓ рдиे рдХिрдпा, рдЬिрд╕рд╕े рд╡े рдПрдХ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдиेрддा рдХे рд░ूрдк рдоें рдЙрднрд░े।
  • рд╣ोрдо рд░ूрд▓ рд▓ीрдЧ: рдк्рд░рдердо рд╡िрд╢्рд╡ рдпुрдж्рдз рдХी рдкрд░िрд╕्рдеिрддिрдпों рд╕े рдк्рд░ेрд░िрдд рд╣ोрдХрд░ рднाрд░рдд рдоें рд╕्рд╡-рд╢ाрд╕рди рдХे рд▓िрдП рдЗрд╕рдХा рдЧрдарди рд╣ुрдЖ। рдПрдиी рдмेрд╕ेंрдЯ рдиे 'рди्рдпू рдЗंрдбिрдпा' рдЕрдЦрдмाрд░ рдХे рдЬрд░िрдП рдЗрд╕рдХे рд╡िрдЪाрд░ों рдХा рдк्рд░рд╕ाрд░ рдХिрдпा।

рдм्рд░िрдЯिрд╢ рдХाрд▓ीрди рдк्рд░рдоुрдЦ рдЕрдзिрдиिрдпрдо

рдЕрдзिрдиिрдпрдо рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПं
1919 рдХा рдЕрдзिрдиिрдпрдо рдк्рд░ांрддों рдоें рдж्рд╡ैрдз рд╢ाрд╕рди (рдЖрд░рдХ्рд╖िрдд рдФрд░ рд╣рд╕्рддांрддрд░िрдд рд╡िрд╖рдп)। рднाрд░рдд рд╕рдЪिрд╡ рдХा рд╡ेрддрди рднाрд░рддीрдп рд░ाрдЬрд╕्рд╡ рд╕े рджेрдиा рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп рдеा।
1935 рдХा рдЕрдзिрдиिрдпрдо рд╕ंрдШीрдп рд╕ंрд░рдЪрдиा рдХा рдк्рд░рд╕्рддाрд╡। рдЬрд╡ाрд╣рд░рд▓ाрд▓ рдиेрд╣рд░ू рдиे рдЗрд╕े 'рдмिрдиा рдЗंрдЬрди рдХी рдорд╢ीрди' рдХрд╣ा। рдЗрд╕рдиे рдк्рд░ांрддों рдоें рдж्рд╡ैрдз рд╢ाрд╕рди рдХो рд╕рдоाрдк्рдд рдХिрдпा।
рдЗрд▓्рдмрд░्рдЯ рдмिрд▓ рднाрд░рддीрдп рди्рдпाрдпाрдзीрд╢ों рдХो рдпूрд░ोрдкीрдп рдиाрдЧрд░िрдХों рдХे рдоुрдХрджрдоों рдХी рд╕ुрдирд╡ाрдИ рдХा рдЕрдзिрдХाрд░ рджेрдиा।

рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╡्рдпрдХ्рддिрдд्рд╡ рдПрд╡ं рдиीрддिрдпां

рд▓ॉрд░्рдб рдбрд▓рд╣ौрдЬी

рдЪूрдХ рдХा рд╕िрдж्рдзांрдд (Doctrine of Lapse) рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдХी। рд░ेрд▓рд╡े рдФрд░ рдЯेрд▓ीрдЧ्рд░ाрдл рд╕ेрд╡ाрдУं рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी।

рд╕рдд्рдпेंрдж्рд░рдиाрде рдЯैрдЧोрд░

рдм्рд░िрдЯिрд╢ рднाрд░рддीрдп рд╕िрд╡िрд▓ рд╕ेрд╡ा рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдкाрд╕ рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рдк्рд░рдердо рднाрд░рддीрдп।

рд░рдмींрдж्рд░рдиाрде рдЯैрдЧोрд░

рдЬрд▓िрдпाँрд╡ाрд▓ा рдмाрдЧ рдирд░рд╕ंрд╣ाрд░ рдХे рд╡िрд░ोрдз рдоें 'рдиाрдЗрдЯрд╣ुрдб' рдХी рдЙрдкाрдзि рдХा рдд्рдпाрдЧ рдХिрдпा।

рдЕрдн्рдпाрд╕ рдк्рд░рд╢्рдиोрдд्рддрд░ी (Self-Test)

  1. рдЧांрдзीрдЬी рдиे рд╕рдд्рдпाрдЧ्рд░рд╣ рд╕рднा рдХा рдЧрдарди рдХрд╣ाँ рдХिрдпा рдеा?
  2. рд╕्рд╡рд░ाрдЬ рдкाрд░्рдЯी рдХा рдЧрдарди рдХिрд╕рдиे рдХिрдпा?
  3. рд╕ाрдЗрдорди рдХрдоीрд╢рди рдХा рдмрд╣िрд╖्рдХाрд░ рдХ्рдпों рдХिрдпा рдЧрдпा?
  4. рдиेрд╣рд░ू рд░िрдкोрд░्рдЯ (1928) рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддा рдХ्рдпा рдеी?
рдЙрдд्рддрд░ рджेрдЦें (Click to Show)

1. рдмंрдмрдИ | 2. рд╕ी.рдЖрд░. рджाрд╕ рдФрд░ рдоोрддीрд▓ाрд▓ рдиेрд╣рд░ू | 3. рдЖрдпोрдЧ рдХे рд╕рднी рд╕рджрд╕्рдп рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬ рдеे | 4. рдбोрдоिрдиिрдпрди рд╕्рдЯेрдЯрд╕, рд╕ंрдШीрдп рдк्рд░рдгाрд▓ी рдФрд░ рд╕ांрдк्рд░рджाрдпिрдХ рдорддрджाрддा рдк्рд░рдгाрд▓ी рдХा рд╡िрд░ोрдз।